آزمون اندازه گیری درصد پروتئین چیست؟

آزمون اندازه گیری درصد پروتئین به روش کجلدال یک روش شیمیایی برای تعیین مقدار پروتئین در نمونه‌های مختلف است، از نمونه های گیاهی مانند سویا گرفته تا نمونه های لبنی. در این روش، نمونه به همراه سولفوریک اسید غلیظ حرارت داده می‌شود تا پروتئین‌ها به آمونیوم سولفات تبدیل شوند. سپس آمونیوم سولفات تولید شده با استفاده از سدیم هیدروکسید بازیابی می‌شود و به آمونیاک تبدیل می‌شود.

آمونیاک به یک محلول اسیدی جذب شده و سپس میزان آن با استفاده از تیتر شدن با یک محلول استاندارد اسیدی تعیین می‌شود. این روش بر اساس اندازه‌ گیری مقدار نیتروژن موجود در پروتئین‌ها عمل می‌کند و از آن برای اندازه‌ گیری پروتئین در مواد غذایی، خوراک دام و نمونه‌های کشاورزی استفاده می‌شود.

 

جهت دریافت خدمات و مشاوره رایگان با نیکوفامد تماس بگیرید.

 

روش انجام آزمون اندازه‌ گیری درصد پروتئین

آزمون اندازه‌ گیری درصد پروتئین به روش کجلدال یکی از روش‌های رایج برای اندازه‌ گیری پروتئین در نمونه‌ها است که بر اساس اندازه‌ گیری نیتروژن موجود در پروتئین‌ها عمل می‌کند. این روش شامل چندین مرحله است که به شرح زیر می‌باشد:

آماده‌سازی نمونه

نمونه مورد نظر (مثلاً مواد غذایی، خوراک دام یا نمونه‌های کشاورزی) به دقت وزن می‌شود. مقدار دقیق نمونه بستگی به نوع و میزان نیتروژن موجود در آن دارد.

 هضم نمونه با سولفوریک اسید

نمونه مورد نظر در یک بالون هضم (معمولاً از شیشه) قرار داده می‌شود و مقداری سولفوریک اسید غلیظ به آن اضافه می‌شود.

سپس به بالون یک کاتالیزور (معمولاً سلنیم یا کاتالیزور مسی) افزوده می‌شود تا فرآیند هضم تسریع شود.

این مخلوط تحت حرارت قرار می‌گیرد تا پروتئین‌های موجود در نمونه به آمونیوم سولفات تبدیل شوند. این فرآیند ممکن است چند ساعت به طول انجامد و در طی آن، اسید سولفوریک مواد آلی را تجزیه کرده و نیتروژن موجود در پروتئین‌ها به فرم آمونیوم تبدیل می‌شود.

 بازیابی آمونیوم

پس از پایان مرحله هضم، محلول حاصل باید به سدیم هیدروکسید (NaOH) رقیق یا غلیظ اضافه شود تا اسید سولفوریک موجود در مخلوط خنثی شود و آمونیوم به آمونیاک (NH₃) تبدیل گردد.

آمونیاک آزاد شده به صورت گازی از محلول جدا می‌شود.

 

جهت کسب اطلاعات بیشتر در رابطه با آزمون های فیزیک و شیمیایی کلیک کنید.

 

جذب آمونیاک

آمونیاک آزاد شده به محلول بورات یا محلول اسید بوریک جذب می‌شود. این اسید‌ها آمونیاک را به راحتی جذب می‌کنند و در محلول اسیدی نگه می‌دارند.

 تیتر کردن محلول

سپس محلول حاوی آمونیاک به دقت با یک محلول استاندارد اسید (معمولاً HCl یا NaOH) تیتر می‌شود.

میزان اسید مصرفی برای تیتر کردن محلول نشان‌دهنده میزان آمونیاک موجود در محلول است.

 

جهت آشنایی با آزمون فلزات سنگین کلیک کنید.

 محاسبه درصد پروتئین

مقدار نیتروژن موجود در نمونه از مقدار اسید مصرفی محاسبه می‌شود. بر اساس روابط استوکیومتریک، نیتروژن موجود در پروتئین به نسبت پروتئین تبدیل می‌شود.

برای تبدیل مقدار نیتروژن به مقدار پروتئین، از یک ضریب تبدیل استفاده می‌شود که معمولاً برابر با 6.25 است (این ضریب برای بیشتر مواد غذایی و خوراک‌ها مناسب است).

در نهایت، درصد پروتئین موجود در نمونه محاسبه می‌شود.

آزمون کجلدال یک روش دقیق و قابل اعتماد برای اندازه‌ گیری نیتروژن و به تبع آن، پروتئین در نمونه‌های مختلف است. این روش در صنایع مختلف از جمله صنایع غذایی، دامپروری و کشاورزی کاربرد فراوانی دارد.

اهمیت انجام اندازه گیری پروتئین

آزمون اندازه‌ گیری درصد پروتئین یکی از آزمون‌های حیاتی در ارزیابی کیفیت و ترکیب محصولات دارویی، غذایی و بیولوژیکی است. این آزمون به طور دقیق میزان پروتئین موجود در نمونه را تعیین می‌کند که می‌تواند به ارزیابی خواص عملکردی، ایمنی و اثربخشی یک محصول کمک کند. اندازه‌ گیری درصد پروتئین برای تضمین سازگاری محصول با استانداردهای مشخص، تأمین نیازهای تغذیه‌ای یا دارویی، و اطمینان از انطباق با مقررات بهداشتی ضروری است. این آزمون به ویژه در صنایع دارویی و بیوتکنولوژی نقش کلیدی در اطمینان از کیفیت و ایمنی محصولات دارد.

آزمایشگاه همکار نیکوفارمد، با استفاده از تجهیزات پیشرفته و استانداردهای بین‌المللی، قادر است درصد دقیق پروتئین موجود در نمونه‌های مختلف از جمله مواد غذایی، خوراک دام، نمونه‌های کشاورزی و دیگر مواد با پایه آلی را اندازه‌ گیری کند.با تکیه بر دانش فنی و دقت بالا، نیکوفارمد به مشتریان خود تضمین می‌کند که نتایج به‌دست‌آمده از این آزمون، دقیق و قابل اعتماد خواهد بود.

 

جهت اندازه گیری پروتئین گیاهی سویا در مکمل های ورزشی این مقاله را مطالعه کنید

 

سوالات متداول

 

۱. آزمون اندازه‌گیری درصد پروتئین چیست؟
آزمون اندازه‌گیری درصد پروتئین روشی آزمایشگاهی برای تعیین مقدار پروتئین موجود در یک نمونه غذایی، دارویی، مکمل، خوراک دام یا ماده اولیه است. نتیجه این آزمون معمولاً به‌صورت درصد پروتئین گزارش می‌شود.

۲. درصد پروتئین در چه محصولاتی اندازه‌گیری می‌شود؟
در محصولاتی مانند مکمل‌های پروتئینی، پودر سویا، آرد، شیر و فرآورده‌های لبنی، گوشت، حبوبات، غلات، خوراک دام و مواد اولیه صنایع غذایی اندازه‌گیری پروتئین اهمیت زیادی دارد.

۴. رایج‌ترین روش‌های اندازه‌گیری پروتئین کدام‌اند؟
از روش‌های رایج می‌توان به روش کجلدال، دوما، بیوره، برادفورد و لوری اشاره کرد. در صنایع غذایی، روش کجلدال یکی از پرکاربردترین روش‌ها برای تعیین پروتئین کل است.

۵. روش کجلدال چیست و چگونه درصد پروتئین را مشخص می‌کند؟
در روش کجلدال ابتدا مقدار نیتروژن موجود در نمونه اندازه‌گیری می‌شود. سپس با استفاده از یک ضریب تبدیل، مقدار نیتروژن به درصد پروتئین تبدیل می‌شود؛ چون پروتئین‌ها دارای نیتروژن هستند.

۶. آیا آزمون پروتئین، مقدار پروتئین واقعی را نشان می‌دهد؟
در بسیاری از روش‌ها، مخصوصاً کجلدال، مقدار پروتئین به‌صورت غیرمستقیم و بر اساس نیتروژن کل محاسبه می‌شود. بنابراین اگر ترکیبات نیتروژن‌دار غیرپروتئینی در نمونه وجود داشته باشند، ممکن است نتیجه کمی بالاتر از مقدار واقعی پروتئین باشد.

۷. تفاوت درصد پروتئین بر پایه وزن خشک و وزن مرطوب چیست؟
درصد پروتئین بر پایه وزن مرطوب یعنی مقدار پروتئین در نمونه همان‌طور که هست محاسبه می‌شود. اما در پایه وزن خشک، رطوبت نمونه حذف‌شده در نظر گرفته می‌شود و معمولاً عدد پروتئین بالاتر گزارش می‌شود.